Kısa cevap: Talim ve Terbiye Kurulunun Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esaslarına göre Robotik Kodlama dersini iki alanın öğretmenleri okutur: Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri (okullarda bilişim teknolojileri öğretmeni diye bilinir) ve Bilişim Teknolojileri alanı. Esaslarda bu ders için "sertifikası olan tüm alan öğretmenleri" gibi bir hüküm yok. Okulda bu alanlardan öğretmen yoksa ders önce bölgedeki bu alan öğretmenlerine, onlar da yoksa ücretli öğretmene verilir. Özel okullarda ayrıca lisans mezunu uzman öğretici görevlendirme imkânı var.
Esaslarda Robotik Kodlama hangi satırda?
Esasların çizelgesinde her öğretmenlik alanı için iki bilgi var: o alana hangi lisans programlarından atanılabildiği ve o alanın öğretmeninin hangi dersleri okutacağı. "Robotik Kodlama" çizelgede yalnızca iki satırda geçiyor:
| Öğretmenlik alanı | Okutacağı derslerden bazıları | Bu alana atanabilen lisans programları |
|---|---|---|
| Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri (sıra 97) | Bilişim Teknolojileri ve Yazılım, Robotik Kodlama, Yapay Zekâ Uygulamaları, Dijital Sanatlar, Medya Okuryazarlığı | Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Öğretmenliği; Matematik-Bilgisayar*; İstatistik ve Bilgisayar Bilimleri*; Bilgisayar Teknolojisi (ve Bilişim Sistemleri); Bilgi Teknolojileri; Yönetim Bilişim Sistemleri* |
| Bilişim Teknolojileri (sıra 8) | Meslek dersleri yanında Bilişim Teknolojileri ve Yazılım, Robotik Kodlama, Yapay Zekâ Uygulamaları, Dijital Sanatlar, Medya Okuryazarlığı | Bilgisayar Öğretmenliği; Bilgisayar Sistemleri Öğretmenliği; Bilgisayar ve Kontrol Öğretmenliği; Elektronik ve Bilgisayar Öğretmenliği; Bilgisayar ve Kontrol Teknolojisi Öğretmenliği; Bilgisayar, Bilgisayar Bilimleri, Kontrol ve Bilgisayar, Yazılım ve Bilişim Sistemleri Mühendisliği*; Elektronik ve Bilgisayar Bölümü*; Bilişim Sistemleri ve Teknolojileri*; Bilgisayar Bilimleri* |
* Yıldızlı programlardan gelenlerde pedagojik formasyon şartı aranır: formasyon sertifikası, tezsiz yüksek lisans ya da diplomada "Pedagojik formasyon eğitimini tamamlamıştır" ibaresi.
Burada dikkat edilecek nokta şu: dersi okutma yetkisi öğretmenin alanına bağlıdır, mezun olduğu bölüme değil. Örneğin bilgisayar mühendisliği mezunu biri Bilişim Teknolojileri alanına atanmışsa dersi okutur. Aynı kişi başka bir alana atanmışsa, mezuniyeti tek başına dersi okutma hakkı vermez.
Esasların 9. maddesine göre öğretmen, öncelikle atandığı kurumun alan, ortak, zorunlu ve seçmeli derslerini okutur. Yani okulun bilişim teknolojileri öğretmeni Robotik Kodlamayı da kendi dersi olarak alır.
"Sertifikası olan tüm alan öğretmenleri okutur" doğru mu?
Hayır, Robotik Kodlama için doğru değil. İnternette sık rastlanan bu cümle Esasların sonundaki açıklamalardan geliyor. Orada bazı dersler için "öncelikli olarak bu derslerle ilgili sertifikası olan tüm alan öğretmenleri tarafından okutulur" yazıyor. Örneğin Proje Tasarımı ve Uygulamaları ile Adabı Muaşeret böyle. Robotik Kodlama bu açıklamalarda geçmiyor.
Esasların 10. maddesi, öğretmen ihtiyacı karşılanamayan ya da yeni konulan derslerde hangi alan öğretmenlerinin okutacağına veya hizmet içi eğitimle yetiştirileceğine Kurulun karar vereceğini söylüyor. Robotik Kodlama için bu yolla verilmiş bir karar bulamadık. Okulunuza böyle bir yazı geldiyse, dayanağı o yazıdır.
Okulda bilişim teknolojileri öğretmeni yoksa ne olur?
Devlet okulları için kurallar Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar'da. Sıra kabaca şöyle:
- Müdür dersleri dağıtır, dağıtamadığını bildirir. Müdür, okulundaki öğretmenlere alanlarındaki ve girebilecekleri diğer alanlardaki dersleri dağıtır. Dağıtılamayan dersleri en geç 15 gün içinde millî eğitim müdürlüğüne yazılı olarak bildirir (md. 20/1).
- Millî eğitim müdürlüğü bölgedeki öğretmeni görevlendirir. Kendi okulunda ders saatini dolduramayan bilişim teknolojileri öğretmenleri, öncelikle isteklilerden başlayarak aynı belediye sınırları içinde ihtiyaç olan okullarda görevlendirilir (md. 20/2). Görevlendirilen öğretmen okula haftanın belli günlerinde gelir. Seçmeli ders saatlerini ve bilgisayar laboratuvarını o güne göre planlamazsanız ders boş kalabilir.
- Ücretli öğretmen ancak bundan sonra gelir. Aynı belediye sınırları içinde o alanda ders saatini dolduramayan öğretmen varken bu dersler ücretli öğretmenlere verilemez (md. 20/3). 2026-2027 İş ve İşlemler Genelgesi de ilçede o alanda norm fazlası öğretmen varken ücretli öğretmen görevlendirilmeyeceğini söylüyor (md. 43).
- Ücretli öğretmen. Öğretmen yetersizse yükseköğrenim mezunu kişilere ders ücreti karşılığı görev verilebilir (md. 9). Hangi bölüm mezunlarının tercih edileceğini il ve ilçe millî eğitim müdürlüklerinin ücretli öğretmen duyuruları belirler.
Kararın 5. maddesi, kendi alanında yeterince ders bulunmayan öğretmene ihtiyaç hâlinde ve isteği üzerine alanı dışında ders verilebileceğini de söylüyor. Bu hükmün Robotik Kodlamaya nasıl uygulandığına dair özel bir yazı bulamadık. Kendi alanınız dışında bu derse girmeniz isteniyorsa, okul yönetiminizden görevlendirmenin dayanağını yazılı olarak isteyin.
Özel okullarda durum farklı mı?
Esaslar, kapsam maddesinde Bakanlığa bağlı resmî ve özel kurumları birlikte sayıyor. Özel okulda da esas yol bu iki alanın öğretmenidir. Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği buna birkaç imkân ekliyor:
- Uzman öğretici (md. 38). Kurum, ihtiyaç duyulan alanda dersin özelliğine göre uzman öğretici görevlendirebilir. Okul öncesi dışındaki okullarda lisans mezunu uzman öğretici derse bağımsız olarak girebilir. Usta öğretici ise dersin öğretmeniyle birlikte girer.
- Çalışma izni (md. 26/3). Okul, personelin evrakını bağlı olduğu millî eğitim müdürlüğüne verir. Çalışma iznini valilik düzenler. İzin alınmadan personel işe başlatılamaz.
- Ücretli ders görevi (md. 40). Valilik izniyle resmî okul öğretmenine ve özel sektör çalışanına belirli sınırlar içinde ücretli ders görevi verilebilir.
- Pedagojik formasyon (md. 39). Öğretmen olarak görevlendirilecek kişiden Esaslarda pedagojik formasyon sayılan belge istenir.
Hangi lisansın Robotik Kodlama için "ilgili alan" sayılacağını gösteren bir Bakanlık yazısı bulamadık. Özel okulda bir mühendisi uzman öğretici olarak görevlendirmeden önce il millî eğitim müdürlüğünüzün özel öğretim birimine danışın.
Sık sorulanlar
Sınıf öğretmeni, fen ya da matematik öğretmeni bu derse girebilir mi? Esaslarda bu alanların okutacağı dersler arasında Robotik Kodlama yok. Tek dayanak, yukarıda anlattığımız alan dışı ders görevi hükmü olabilir. Bu da ihtiyaç ve isteğe bağlı bir istisna, genel bir yetki değil. Derse girmeseniz de okulunuzda robotik çalışması yapabilirsiniz: kulüp danışmanı olarak ya da bilişim teknolojileri öğretmeniyle ortak bir proje haftasında. Kulüp yolu bir sonraki soruda.
Robotik ya da kodlama sertifikam var, bu yeterli mi? Robotik Kodlama dersi için Esaslarda sertifikaya dayalı bir okutma hükmü yok. Sertifika, dersi okutma yetkisi vermez. Ama okulunuzda bir robotik kulübünün danışmanı olabilirsiniz, kulüp danışmanlığı için böyle bir alan şartı görmedik. Ayrıntılar Robotik kodlama kulübü nasıl kurulur? yazımızda.
Yapay Zekâ Uygulamaları dersini kim okutuyor? Aynı iki alan: Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri ile Bilişim Teknolojileri. Ders ortaokulda 7-8. sınıflarda seçmeli olarak okutuluyor.
Robotik Kodlama hangi sınıflarda var? Haftalık ders çizelgesinde 5-6. sınıflarda, haftada 2 saatlik seçmeli ders olarak. Dersin içeriği ve 2026-27'deki yeni program için Robotik Kodlama dersinde ne yapılır? yazımıza bakabilirsiniz.
2026'da Esaslar değişti mi? TTKB'nin yayımladığı en güncel derlenmiş metindeki son değişiklik 19 Aralık 2025 tarihli ve 129 sayılı Kurul kararı. 6 Ekim 2026 itibarıyla 2026'da yapılmış bir değişiklik görmedik.
Kaynaklar
- Talim ve Terbiye Kurulu, Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esasları ve eki çizelge (20/02/2014 tarihli ve 9 sayılı karar, son değişiklik 19/12/2025 tarihli ve 129 sayılı karar). ttkb.meb.gov.tr
- TTKB, Öğretmenlik Alanları, Atama ve Ders Okutma Esasları sayfası. ttkb.meb.gov.tr
- Millî Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar, güncel metin (md. 5, 9, 20). personel.meb.gov.tr
- 2026-2027 Eğitim ve Öğretim Yılına İlişkin İş ve İşlemler Genelgesi (2026/70). meb.gov.tr
- Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği, güncel metin (md. 26, 38, 39, 40). mevzuat.gov.tr
- İlköğretim kurumları haftalık ders çizelgesi, Talim ve Terbiye Kurulu 09/05/2025 tarihli ve 4 sayılı karar. ttkb.meb.gov.tr
Kaynaklara erişim: 6 Ekim 2026.